İDARE HUKUKU VE İDARİ DAVALAR YARGILAMA SÜREÇLERİ

İzmir İdare Hukuku Avukatı | İptal ve Tam Yargı Davası Süreçleri

İdare hukuku; kamu gücünü kullanan idari makamların, bakanlıkların, belediyelerin ve diğer kamu kurumlarının kuruluş ve işleyişini, kamu hizmetlerinin yürütülmesini ve idarenin işlem ile eylemlerinden doğan uyuşmazlıkları düzenleyen kamu hukuku dalıdır. Uygulamada vatandaşlar ve kurumsal şirketler tarafından sıklıkla İzmir idare hukuku avukatı (veya idari dava avukatı) şeklinde ifade edilen mesleki faaliyet; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu (İYUK) kapsamında İdare Mahkemeleri, Vergi Mahkemeleri, Bölge İdare Mahkemeleri ve Danıştay nezdinde görülen davaların vekil sıfatıyla takip edilmesini ifade etmektedir.

İzmir Bayraklı'da faaliyet gösteren Dede Hukuk ve Danışmanlık Bürosu (Avukat Ertan Dede), kamu idarelerinin tesis ettiği idari işlemlere karşı yapılacak idari başvuruların hazırlanması, yürütmenin durdurulması talepli iptal davaları ve tam yargı (idari tazminat) davalarının yürütülmesi süreçlerinde hukuki danışmanlık ve temsil hizmeti sunmaktadır. İzmir idare hukuku avukatı nezdinde takip edilen uyuşmazlıklarda; idari dava açma sürelerinin hak düşürücü niteliği ve yazılı yargılama usulünün sıkı şekil şartları büyük önem taşır.

İdari Yargıda Başlıca Dava Türleri: İptal ve Tam Yargı Davaları

Anayasa'nın 125. maddesi uyarınca idarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yolu açıktır ve idare, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür. 2577 sayılı İYUK'un 2. maddesi çerçevesinde idari davalar temel olarak iki ana kategoride incelenir:

• İdari İşlemin İptali Davaları (İYUK m. 2/1-a): İdari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleri için menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan davalardır. İptal kararı, dava konusu idari işlemi tesis edildiği tarihten itibaren geriye etkili olarak hukuk dünyasından ortadan kaldırır.
• Tam Yargı (İdari Tazminat) Davaları (İYUK m. 2/1-b): İdari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanlar (zarar görenler) tarafından açılan maddi ve manevi tazminat davalarıdır. İdarenin "hizmet kusuru" veya "kusursuz sorumluluk" ilkelerine dayanır.
• Memur ve Kamu Görevlileri Hukuku Uyuşmazlıkları: 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu kapsamında tesis edilen disiplin cezaları (uyarma, kınama, aylıktan kesme, kademe ilerlemesinin durdurulması, devlet memurluğundan çıkarma), atama, nakil, görevde yükselme, güvenlik soruşturması ve mobbing süreçlerinden doğan davalar.
• İmar ve Belediyeler Hukuku Davaları: 3194 sayılı İmar Kanunu uyarınca belediyeler veya valilikler tarafından verilen yıkım kararları, imar para cezaları, yapı tatil tutanakları ile 1/1000 ve 1/5000 ölçekli imar planı değişikliklerinin iptali davaları.
• İdari Para Cezaları ve Ruhsat İptalleri: Kamu kurumları tarafından gerçek veya tüzel kişilere uygulanan idari yaptırımlar ile işyeri açma ve çalışma ruhsatlarının iptaline yönelik işlemlere karşı açılan davalar.
• Kamulaştırma ve Kamu İhale Uyuşmazlıkları: İdarenin kamu yararı kararı doğrultusunda yürüttüğü kamulaştırma işlemlerinin iptali ile 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamındaki ihalelerden yasaklama ve şikayet süreçleri.

Yürütmenin Durdurulması Kurumu ve İdari Dava Açma Süreleri

İdari işlemler "hukuka uygunluk karinesi"nden yararlandıkları için, İdare Mahkemesinde tek başına iptal davası açılması dava konusu idari işlemin icrasını (uygulanmasını) kendiliğinden durdurmaz. Bu nedenle telafisi güç sonuçların önlenmesi adına özel usul hükümleri öngörülmüştür.

1. Yürütmenin Durdurulması Talebi ve Şartları (İYUK m. 27)

Danıştay veya idari mahkemeler, idari işlemin uygulanması hâlinde telafisi güç veya imkânsız zararların doğması ve idari işlemin açıkça hukuka aykırı olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, davalı idarenin savunması alındıktan veya savunma süresi geçtikten sonra gerekçe göstererek yürütmenin durdurulmasına karar verebilirler. Uygulanmakla etkisi tükenecek olan idari işlemlerde (örneğin yıkım kararları veya sınır dışı işlemleri) idarenin savunması alınmaksızın da karar verilebilmektedir.

2. İdari Dava Açma Süreleri ve Zorunlu İdari Başvurular (İYUK m. 7 ve m. 11-13)

Özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hâllerde genel dava açma süresi; Danıştayda ve İdare Mahkemelerinde altmış (60) gün, Vergi Mahkemelerinde ise otuz (30) gündür. İdari eylemlerden doğan tam yargı davalarında ise eylemin öğrenildiği tarihten itibaren bir yıl ve her hâlde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde ilgili idareye başvurularak ön karar alınması zorunludur (İYUK m. 13). Bu aşamada İzmir idare hukuku avukatı aracılığıyla zımni ret sürelerinin ve üst makamlara itiraz (İYUK m. 11) prosedürlerinin doğru hesaplanması, davanın süre aşımı yönünden reddedilmemesi bakımından hayati önem taşır.

İdare Hukuku ve İdari Davalar Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Dede Hukuk Bürosu İdare Hukuku Bilgilendirme ve İletişim

İdari yargılama usulü, adli yargıdan farklı olarak evrak üzerinden yürütülen yazılı yargılama ilkesine ve resen araştırma prensibine tabidir. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu ve ilgili mevzuat metinlerine Mevzuat Bilgi Sistemi üzerinden erişilebilir. İzmir Bayraklı'da bulunan Dede Hukuk ve Danışmanlık Bürosu (Avukat Ertan Dede) çalışma alanları hakkında genel bilgi almak için İzmir Avukat Ertan Dede ana sayfamızı inceleyebilir, İzmir idare hukuku avukatı randevu ve irtibat bilgileri için İletişim sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.